Στήν πρώτη Ἐκκλησία τήν παραμονή τῶν Θεοφανείων γινόταν ἡ Βάπτιση τῶν Κατηχουμένων, δηλαδή τῶν νέων Χριστιανῶν.

Στην πρώτη Εκκλησία την παραμονή των Θεοφανείων γινόταν η Βάπτιση των Κατηχουμένων, δηλαδή των νέων χριστιανών (όπως την παραμονή του Πάσχα και της Πεντηκοστής). Τα μεσάνυχτα τελούνταν ο Αγιασμός του ύδατος για την τελετή του Βαπτίσματος. Τότε εισήχθη η συνήθεια (όπως μας πληροφορεί ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος) οι χριστιανοί να παίρνουν από το αγιασμένο νερό και να πίνουν ή να το μεταφέρουν στα σπίτια τους προς ευλογία και να το διατηρούν όλο το χρόνο.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Τί εἶναι ἡ«Μικρή Εἴσοδος» στήν Θεία Λειτουργία

 π. Ανδρέας Αγαθοκλέους

H θεία Λειτουργία ως η κεντρική πράξη ενός ζωντανού οργανισμού, της εκκλησίας, δέχτηκε πολλές τροποποιήσεις κατά τη δισχιλιετή πορεία της. Μια απ’ αυτές είναι της «μικρής εισόδου». 

Μέχρι τον 7ο αιώνα η Λειτουργία άρχιζε με την είσοδο τού Ευαγγελίου στο ναό. Ο ιερέας, ντυμένος τα άμφιά του, έπαιρνε το Ευαγγέλιο από το σκευοφυλάκιο, όπου φυλασσόταν, και το έφερνε, μαζί με το λαό, στο ναό για να το τοποθετήσει στην αγία τράπεζα.

 

Σήμερα η μικρή είσοδος γίνεται ως εξής: ο ιερέας παίρνει από την αγία τράπεζα το Ευαγγέλιο και το δίνει στο διάκονο. Έρχονται μετά από τη βόρεια πύλη του ιερού στο μέσο του ναού, το υψώνει ο διάκονος και λέει δυνατά «Σοφία! Ορθοί!». Προηγουμένως ο ιερέας θα πει χαμηλόφωνα την «ευχή της εισόδου» και θα ευλογήσει «την είσοδο των αγίων» του Θεού, δηλαδή την ωραία πύλη. Στη συνέχεια εισέρχονται στο ιερό δια της ωραίας πύλης και τοποθετείται το Ευαγγέλιο στην αγία τράπεζα. Όταν δεν υπάρχει διάκονος, την είσοδο θα την κάνει ο ιερέας.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Ὁ Ἑξάψαλμος ἀποτελεῖται ἀπό ἕξι Ψαλμούς τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης (τούς Ψαλμούς 3, 37, 62, 87, 102,

Ο Εξάψαλμος αποτελείται από έξι Ψαλμούς της Παλαιάς Διαθήκης (τους Ψαλμούς 3, 37, 62, 87, 102, 142). Αναγινώσκεται στην αρχή του Όρθρου.

Τον Σταυρό μας μπορούμε να τον κάνουμε στην αρχή και στο τέλος του Εξάψαλμου. Σ' όλη όμως τη διάρκεια αυτού, ακόμη και στο μέσον του, όταν λέγουμε τα «Δόξα... Και νυν... Αλληλούια...» ΔΕΝ κάνουμε τον Σταυρό μας, αλλά παρακολουθούμε «εν πάση σιωπή και κατανύξει» τον Αναγνώστη, ο όποιος «μετ' ευλάβειας και φόβου Θεού», διαβάζει τον Εξάψαλμο. Διότι ό χρόνος αυτός τής αναγνώσεως προεικονίζει το χρόνο τής Δευτέρας Παρουσίας του Κυρίου, κατά τη διάρκεια του οποίου με φόβο και τρόμο θα αναμένουμε την τελική κρίση Του για εμάς. Και, όπως τότε, έτσι και τώρα θα πρέπει σιωπώντες, όρθιοι, ακίνητοι, χωρίς μετακινήσεις και προπαντός, χωρίς τούς παραμικρούς θορύβους, να παρακολουθούμε την ανάγνωση αυτή. 

(Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στις εσπερινές ακολουθίες της Μεγάλης Εβδομάδας, οι οποίες είναι ό Όρθρος της επομένης. Διότι τότε, αφηρημένοι, μπαίνουμε στους Ναούς χωρίς να προσέχουμε, εάν εκείνη την ώρα διαβάζεται ο Εξάψαλμος. Σ' αυτές τις περιπτώσεις θα πρέπει να παραμένουμε ακίνητοι στην είσοδο του Κυρίως Ναού και μετά το πέρας της αναγνώσεως να μετακινούμαστε για να καταλάβουμε τη θέση μας).

 

Ψαλμὸς (3) (γ') τῷ Δαυῒδ, ὁπότε ἀπεδίδρασκεν ἀπὸ προσώπου Ἀβεσσαλὼμ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ.

2 Κύριε, τί ἐπληθύνθησαν οἱ θλίβοντές με; πολλοὶ ἐπανίστανται ἐπ' ἐμέ· 3 πολλοὶ λέγουσι τῇ ψυχῇ μου· οὐκ ἔστι σωτηρία αὐτῷ ἐν τῷ Θεῷ αὐτοῦ.(διάψαλμα). 4 σὺ δέ, Κύριε, ἀντιλήπτωρ μου εἶ, δόξα μου καὶ ὑψῶν τὴν κεφαλήν μου. 5 φωνῇ μου πρὸς Κύριον ἐκέκραξα, καὶ ἐπήκουσέ μου ἐξ ὄρουςἁγίου αὐτοῦ. (διάψαλμα). 6 ἐγὼ δὲ ἐκοιμήθην καὶ ὕπνωσα· ἐξηγέρθην, ὅτι Κύριος ἀντιλήψεταί μου. 7 οὐ φοβηθήσομαι ἀπὸ μυριάδων λαοῦ τῶν κύκλῳσυνεπιτιθεμένων μοι. 8 ἀνάστα, Κύριε, σῶσόν με, ὁ Θεός μου, ὅτι σὺ ἐπάταξας πάντας τοὺς ἐχθραίνοντάς μοι ματαίως, ὀδόντας ἁμαρτωλῶν συνέτριψας. 9 τοῦΚυρίου ἡ σωτηρία, καὶ ἐπὶ τὸν λαόν σου ἡ εὐλογία σου.

Ψαλμὸς (37) (λζ') τῷ Δαυιδ · εἰς ἀνάμνησιν περὶ σαββάτου.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Οἱ συμβολισμοί πίσω ἀπό τά ἄμφια τῶν Ἐπισκόπων (γράφημα)

  Συμβολισμοί, βιβλικές παραπομπές και στιγμές από την ζωή του Ιησού «κρύβονται» στα άμφια των ιερέων. Σε μια θρησκεία που βρίθει συμβολισμών και παραβολικών μηνυμάτων τα άμφια των λειτουργών δεν θα μπορούσαν να αποτελούν εξαίρεση.

Συνήθως το μάτι μας «πέφτει» στα εντυπωσιακά άμφια, τα οποία σε αντίθεση με τις λαμπρές μέρες του Βυζαντίου με τους χρυσούς Σταυρούς και τα πολύτιμα πετράδια … απλά γυαλίζουν.

 

Τι συμβολίζουν όμως τα άμφια των κληρικών;

 

Το www.dogma.gr σας παρουσιάζει εν συντομία, τα κυριότερα μέρη της αρχιερατικής ενδυμασίας με μια σύντομη επεξήγηση

 

Η ΜΙΤΡΑ

Μοιάζει με στέμμα βασιλικό. Συνήθως κοσμείται από εικόνες των Αποστόλων ή δεσποτικών εορτών. Λέγεται πως η τελική του μορφή επηρεάστηκε την εποχή της βυζαντινής αυτοκρατορίας.

 

Συμβολίζει το αγκάθινο στεφάνι του Ιησού.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

ΑΓΙΑΣΤΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ: Ἡ Ἀκολουθία τῆς Ἀρτοκλασίας

 Ἡ Ἀκολουθία τῆς Ἀρτοκλασίας εἶναι μιὰ μικρὴ σχετικῶς ἀκολουθία ἡ ὁποία σύμφωνα μὲ τὸ Τυπικὸ ἀποτελεῖ μέρος τοῦ Μεγάλου Ἑσπερινοῦ τῶν Ἀγρυπνιῶν τῶν Δεσποτικῶν καὶ Θεομητορικῶν ἑορτῶν καὶ τῶν ἑορτῶν τῶν μεγάλων Ἁγίων, οἱ ὁποῖοι σύμφωνα μὲ μοναστηριακὰ Τυπικὰ ἑορτάζονται μὲ Ἀγρυπνία. Τελεῖται κατὰ τὴν ἀκρίβεια στὸ τέλος τοῦ Μεγάλου Ἑσπερινοῦ, ἀκόμα καὶ στὸ τέλος τοῦ Ὄρθρου ἢ τῆς Θείας Λειτουργίας ἢ καὶ αὐτοτελῶς.

 Ἡ σύγχρονη λειτουργικὴ ἔρευνα ἔχει καταδείξει ὅτι ἕλκει τὴν καταγωγή της ἀπὸ τὶς ἀρχαῖες ἀγάπες, τὰ κοινὰ δεῖπνα ποὺ τελοῦνταν κατὰ τὴν ἑβδομαδιαία ἑσπερινὴ σύναξη τῆς Ἐκκλησίας. Συγκεκριμένα μετὰ τὴν ἀποδέσμευση τῆς Θείας Εὐχαριστίας ἀπὸ τὸ δεῖπνο καὶ τὴν μεταφορά της μετὰ τὴν ὀρθρινὴ (πρωϊνὴ) Ἀκολουθία παρέμεινε κάποια εὐλογία ἄρτου καὶ οἴνου στὴν ἑσπερινὴ σύναξη τῶν Χριστιανῶν, ἡ ὁποία μάλιστα διέσωσε καὶ τὸν ἀρχαῖο ὅρο «κλάσις τοῦ ἄρτου». Βεβαίως πρέπει νὰ τονισθεῖ ὅτι δὲν ἀπετέλεσε ποτὲ μυστήριο αὐτὴ ἡ εὐλογία τοῦ ἄρτου καὶ τοῦ οἴνου.

 Ἔχει ἐπίσης ἀποδειχθεῖ ἡ σχέση τῆς τελετῆς αὐτῆς μὲ τὰ νεκρόδειπνα, τὰ ὁποῖα ἐλάμβαναν χώρα μετὰ τὴν κηδεία ἀλλὰ καὶ κατὰ τὴν τέλεση τῶν μνημοσύνων τῶν κεκοιμημένων χριστιανῶν ὅπως ἐπίσης καὶ κατὰ τὶς μνῆμες τῶν ἁγίων.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

ΑΓΙΑΣΤΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ: Μισοσαραντισμὸς

 Πολλὲς εἶναι οἱ νέες μητέρες ποὺ μετὰ τὴν γέννα ζητοῦν νὰ ἐπισκεφθεῖ ὁ Ἱερέας τὸ σπίτι τους τὴν 20ὴ ἡμέρα γιὰ νὰ εὐλογήσει τὴν λεχώνα καὶ τὸ παιδί της μὲ τὴν λεγομένη εὐχὴ τῆς «μισοσαράντισης». Προκαταβολικὰ ὅμως θὰ πρέπει νὰ τονισθεῖ ὅτι δὲν ὑφίσταται τέτοια εὐχὴ ἢ Ἀκολουθία, δὲν ὑπάρχει μισοσαραντισμός.

Σύμφωνα μὲ τὴν παράδοση καὶ τὴν τάξη τῆς Ἐκκλησίας ἡ λεχώνα δέχεται τὴν ἐπίσκεψη τοῦ Ἱερέα τὴν πρώτη ἡμέρα τῆς γεννήσεως γιὰ νὰ τὴν εὐλογήσει («εὐχὴ εἰς γυναῖκα λεχώ»). Κατὰ τὴν ὀγδόη ἡμέρα φέρεται στὸν Ναὸ τὸ παιδὶ γιὰ νὰ τοῦ δοθεῖ τὸ ὄνομα («εὐχὴ εἰς τὸ κατασφραγῖσαι παιδίον λαμβάνον ὄνομα τῇ ὀγδόῃ ἡμέρᾳ ἀπὸ τῆς

γεννήσεως αὐτοῦ») ὅπως καὶ ἡ Παναγία μας ἔκανε μὲ τὸν Κύριο παραδίδοντάς Τον τὴν ὀγδόη ἡμέρα ἀπὸ τῆς Γεννήσεώς Του στὸν δίκαιο Συμεὼν (καὶ ὄχι κατὰ τὴν Βάπτιση). Τὴν τεσσαρακοστὴ ἡμέρα προσέρχεται στὸ Ναὸ ἡ μητέρα μὲ τὸ παιδὶ γιὰ νὰ τὸ «ἐκκλησιάσει», ὅπως ἀκριβῶς ἔπραξε καὶ ἡ Θεοτόκος μὲ τὸν Κύριο. Δυστυχῶς ὅμως οἱ δύο πρῶτες εὐχές, δηλαδὴ τῆς πρώτης καὶ τῆς ὀγδόης ἡμέρας ἀπὸ τῆς γεννήσεως ἔχουν πλέον σχεδὸν «ἐξαφανισθεῖ» ἀπὸ τὶς συνήθειες τῶν χριστιανῶν μας· ἡ δὲ Βάπτιση θεωρεῖται –λανθασμένως– ὀνοματοδοσία.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Τό Ἐκκλησιαστικό Πολίτευμα

 Μητροπολίτης Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου ΙΕΡΟΘΕΟΣ

Όταν επισκέπτεται τον τόπο μας ένας αξιωματούχος, ακολουθεί συνήθως η ακρόαση, δηλαδή η συνάντηση, στην οποία του αναφέρουμε τα αιτήματά μας, του ζητάμε ικανοποίηση μερικών επιθυμιών μας που αναφέρονται στην ζωή και την κοινωνία στην οποία ζούμε. 

Το ίδιο συμβαίνει και με την θεία Ευχαριστία. Μετά την έλευση του Χριστού επάνω στην Αγία Τράπεζα ακολουθούν τα αιτήματά μας και η έκφραση των εσωτερικών αισθημάτων μας. Κυρίως θα αναφερθούν τρία βασικά γεγονότα.

 Πρώτον, αμέσως μετά την μεταβολή των Τιμίων Δώρων αισθανόμαστε την ανάγκη να πούμε στον Πατέρα - Θεό μας - ότι προσφέρουμε την θεία Λειτουργία για να τιμήσουμε και τους Αγίους, τους Προφήτας, τους Δικαίους της Παλαιάς Διαθήκης, τους Οσίους και Ομολογητάς και κάθε δίκαιο άνθρωπο που τελείωσε την ζωή του εν Χριστώ. Πάνω από όλους προσφέρουμε την θεία Λειτουργία και στην Παναγία μας, γι’ αυτό και λέμε “εξαιρέτως”, δηλαδή εξαιρετικώς - ιδιαιτέρως “τής Παναγίας αχράντου, υπερευλογημένης, ενδόξου, Δεσποίνης ημών Θεοτόκου και αειπαρθένου Μαρίας”. Οι Άγιοι ενώθηκαν με τον Χριστό. Την ώρα αυτή μνημονεύουμε και τον άγιο που εορτάζει εκείνη την ημέρα, γιατί πιστεύουμε ότι αυτήν την ημέρα ιδιαιτέρως βρίσκεται ανάμεσά μας.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Ἡ Θεία Κοινωνία

 Μητροπολίτης Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου ΙΕΡΟΘΕΟΣ

Όλα τα μυστήρια της Εκκλησίας, αγαπητοί μου αδελφοί, συνδέονται στενά με την θεία Ευχαριστία. Βαπτιζόμαστε και χριόμαστε με το άγιο Μύρον για να μπορέσουμε ως μέλη της Εκκλησίας να λάβουμε μέρος σε αυτό το Μυστικό Δείπνο και να λάβουμε μέσα μας τον Χριστό. 

Το μυστήριο της Ιερωσύνης γίνεται, ώστε να υπάρξουν οι Επίσκοποι, που θα τελούν την θεία Λειτουργία και οι οποίοι θα χειροτονήσουν Πρεσβυτέρους για να τελούν επ’ ονόματί τους την θεία Ευχαριστία.

Τα μυστήρια της Εξομολογήσεως και του Ευχελαίου γίνονται για να μας προετοιμάσουν να συμμετάσχουμε πραγματικά μέσα στην θεία Ευχαριστία, αλλά και το μυστήριο του Γάμου γίνεται ώστε το ανδρόγυνο να συμμετάσχη στην θεία Ευχαριστία, να αισθάνεται την ενότητά του όχι απλώς σε ένα βιολογικό επίπεδο, αλλά ως ενότητα με τον Χριστό.

 Όμως μπορούμε στην συνέχεια να πούμε ότι και η θεία Ευχαριστία τελείται για να έχουμε την δυνατότητα να κοινωνήσουμε του Σώματος και του Αίματος του Χριστού. Βέβαια, εάν κάποιος έχη επισκεφθή τον πνευματικό του πατέρα και δεν του επιτρέψη προσωρινά να κοινωνήση, ώστε να τον προετοιμάση για μια καλή συμμετοχή στην θεία Κοινωνία και τότε η συμμετοχή στην θεία Ευχαριστία μπορεί να τον βοηθήση με την προσευχή.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Προετοιμασία γιά τήν Θεία Κοινωνία

 Μητροπολίτης Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου ΙΕΡΟΘΕΟΣ

Μετά την ευχή της αναφοράς, αγαπητοί μου αδελφοί, που είναι το κεντρικότερο τμήμα της θείας Λειτουργίας και κατ’ αυτήν μεταβάλλεται, με το Άγιο Πνεύμα, ο άρτος και ο οίνος σε Σώμα και Αίμα του Χριστού,

και τις δεήσεις μας, που απευθύνουμε στον Χριστό, για το εκκλησιαστικό μας πολίτευμα, η Εκκλησία μας μας προετοιμάζει για να κοινωνήσουμε το Σώμα και το Αίμα του Χριστού.

 

Η θεία Λειτουργία δεν γίνεται απλώς για να προσευχηθούμε, γιατί αν είχε αυτόν τον σκοπό, τότε θα μπορούσαμε να την αντικαταστήσουμε με άλλες ακολουθίες, ήτοι τον Εσπερινό, τον Όρθρο, την Παράκληση κ.λ.π. Αλλά η θεία Λειτουργία γίνεται για να κοινωνήσουμε, δηλαδή να λάβουμε το Σώμα και το Αίμα του Χριστού και να αποκτήσουμε κοινωνία με τον Χριστό. Δεν νοείται να λειτουργούν οι Κληρικοί μέσα στο άγιον Βήμα και να μη κοινωνούν του Σώματος και του Αίματος του Χριστού. Και στην παλαιότερη εποχή όλοι οι Χριστιανοί κοινωνούσαν, εννοείται, βέβαια, εάν δεν είχαν κάποιο εμπόδιο για την θεία Κοινωνία.

 Ερμηνεύοντας κάπως περισσότερο αυτό το γεγονός θα ήθελα να υπογραμμίσω ότι, όπως φαίνεται στις επιστολές των αγίων Αποστόλων, οι Χριστιανοί στην αρχαία εποχή είχαν μέσα στην καρδιά τους ενεργούσαν την Χάρη του Θεού.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Η Ἁγία Ἀναφορά

 † Ο Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου ΙΕΡΟΘΕΟΣ

Αναλύοντας στα Κηρύγματα αυτά την θεία Λειτουργία, αγαπητοί μου αδελφοί, φθάσαμε στο κεντρικό τμήμα της θείας Ευχαριστίας που λέγεται “αναφορά”, κατά την οποία με το Άγιον Πνεύμα θα μεταβληθή ο άρτος και ο οίνος σε Σώμα και Αίμα Χριστού. Ακριβώς αυτό το γεγονός θα αναλύσουμε με λίγα και απλά λόγια σήμερα.

Η ευχή της αναφοράς αναγνωρίζεται από την προτροπή του διακόνου “στώμεν καλώς, στώμεν μετά φόβου, πρόσχωμεν την αγίαν αναφοράν εν ειρήνη προσφέρειν”. Λέγεται αναφορά, γιατί αναφέρεται - προσφέρεται αυτή η προσευχή και η θυσία όχι σε ένα επίγειο θυσιαστήριο, αλλά στο επουράνιο θυσιαστήριο.

Στην πραγματικότητα η ευχή της αναφοράς αρχίζει από την αποστολική ευχή “η Χάρις του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού και η αγάπη του Θεού και Πατρός και η κοινωνία του Αγίου Πνεύματος είη μετά πάντων ημών” και τελειώνει πάλι με την ευχή και ευλογία “καί έσται τα ελέη του μεγάλου Θεού και σωτήρος ημών Ιησού Χριστού μετά πάντων ημών”. Τα μεγαλύτερα γεγονότα στην ζωή μας γίνονται με τις ευλογίες του Θεού.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

«Μόλις ἀρχίζω νά διαβάζω τήν εὐχή, ἡ Ἁγία Tράπεζα κυκλώνεται ἀπό θεϊκή φωτιά....Δέν ξέρω τί νά κάνω»

 Τον περασμένο αιώνα στη Μικρασία έζησε ένας άγιος άλλ' αφανής λευίτης, ο π. 'Ιωάννης. Ήταν έγγαμος, οικογενειάρχης από το Γκέλβερι της Καππαδοκίας.

Τις καθημερινές εργαζόταν στά χωράφια, ενώ τις Κυριακές και τις γιορτές λειτουργούσε στην Εκκλησία. 

Στη Θεία Λειτουργία σχεδόν πάντοτε ξεσπούσε σε δάκρυα και αναστεναγμούς.

 

Την ώρα μάλιστα του καθαγιασμού η κατάνυξή του κορυφωνόταν. Οι ψάλτες έψαλλαν το «σε υμνούμε...» όσο πιο αργά μπορούσαν αλλά εκείνος καθυστερούσε πέντε, δέκα, δεκαπέντε λεπτά ή και περισσότερο. 'Έτσι κι εκείνοι επαναλάμβαναν τον ύμνο μέχρι πέντε ή έξι φορές. 

 

Τελικά, πλησίασαν κάποτε τούς επιτρόπους και τούς είπαν το πρόβλημά τους. Εκείνοι με τη σειρά τους το διαβίβασαν στον λειτουργό. 

 

- Πάτερ Ιωάννη, συχνά καθυστερείς την ώρα του καθαγιασμού. Οι ψάλτες και ο λαός έξω σε περιμένουν πολλή ώρα. Δεν μπορείς να λες πιο σύντομα την ευχή, για να μη γίνεται χασμωδία; 

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Θαυμαστές διηγήσεις γιά τό Μυστήριο τῶν Μυστηρίων

 Είναι γραμμένο στη Βίβλο του Λειμώνος ότι, ήταν ένας Ιερέας ανάξιος και πάντοτε, όταν ήθελε να λειτουργήσει, ασθενούσαν όλα τα μέλη του.

Την ώρα δε, που ήθελε να κοινωνήσει τα χέρια του έτρεμαν τόσο, που κινδύνευε να του πέσει το Άγιο Ποτήριο και είχε μεγάλο αγώνα ο άθλιος μέχρι να τελειώσει την Λειτουργία.

Μία μέρα έτυχε να είναι παρών ένας ευλαβής και ενάρετος πνευματικός, ο οποίος είδε ένα εξαίσιο θέαμα. Δηλαδή, την ώρα, που ήθελε να κοινωνήσει ο Ιερέας, μετατράπηκε ο Μαργαρίτης και έγινε βρέφος, ζωντανό και εκώλυε αυτόν της Ιεράς Μεταλήψεως. 

Τούτο επάλευε με τον Ιερέα και τον εμπόδιζε να μη κοινωνήσει αυτού.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Πῶς ὀνομάζονται καί ποιοί εἶναι οἱ ὕμνοι πού ψάλλονται στήν Ἐκκλησία;

 Πως ονομάζονται και ποιοί είναι οι ύμνοι που ψάλλονται στην Εκκλησία;Οι ύμνοι της εκκλησίας μας είναι:

1. Tα Λειτουργικά: Σύστημα ύμνων, που ψάλλονται λίγο πριν και κατά την τέλεση του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας. 

Οι γνωστοί ύμνοι «Πατέρα Υιόν», «Έλεον ειρήνης», «Άγιος Άγιος Κύριος, Σαβαώθ (ο Επινίκιος Ύμνος), «Αμήν», «Σε Υμνούμεν». Είναι μελοποιημένα σε όλους τους ήχους και με διάφορους τρόπους από τους νεώτερους κυρίως μελοποιούς.

 

2. Τα Ευλογητάρια: Oι τόσο γνωστοί ύμνοι στους οποίους προτάσσεται ο στίχος «Ευλογητός ει Κύριε». ΄Έχουμε δύο ειδών ευλογητάρια: Τα αναστάσιμα, που ψάλλονται τις Κυριακές στον Όρθρο, το Σάββατο του Λαζάρου και το Μ. Σάββατο, και τα νεκρώσιμα που ψάλλονται όταν τελείται κηδεία αλλά και στα μνημόσυνα.

 

3. Καθίσματα: Ύμνοι που ψάλλονται στον Όρθρο για να δοθεί η ευκαιρία στους πιστούς να κάθονται για λίγο.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Πότε ΔΕΝ καθόμαστε στήν Θεία Λειτουργία;

 Τα τελευταία 10 χρόνια παρατηρώ ότι όλο και περισσότεροι εκκλησιαζόμενοι κάθονται στην θεία Λειτουργία σε στιγμές που οι παπούδες μας, πριν 20-30 χρόνια, ήσαν όρθιοι με σκυμμένα τα κεφάλια. 

Ευρισκόμενος για παράδειγμα σήμερα σε εκκλησία των Αθηνών παρατήρησα στον Τρισάγιο Ύμνο (και στο Δύναμις) να κάθεται το 50% των πιστών, και εκπλάγηκα! Έχασα δε πάσα ιδέα όταν στον Χερουβικό Ύμνο καθόντουσαν όλοι οι πιστοί! Ευτυχώς που κατά το τυπικόν θυμιατίζει ο ιερέας και έτσι σηκώθηκαν οι περισσότεροι στο "Τριάδι"... Και βέβαια σχεδόν όλοι καθόντουσαν στο (αντί του) Άξιον εστίν... Εύχομαι οι άγιοι ιερείς μας να πράξουν τα δέοντα προς ενημέρωσιν των πιστών και προβληματισμόν τουλάχιστον αυτών που εν αγνοία κάθονται τις στιγμές αυτές.

 

Θυμάμαι παλιά εμείς οι νεώτεροι βλέπαμε τους παπούδες πότε σηκώνονταν και σηκωνόμασταν και εμείς! Τώρα όμως που όλοι κάθονται;

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Γιατί κάποιες εὐχές τῆς Θείας Λειτουργίας λέγονται μυστικά;

 «Θὰ ἤθελα νὰ πῶ δύο λόγια γιὰ τὴν μυστικὴ ἀνάγνωση τῶν εὐχῶν τῆς ἁγίας Ἀναφορᾶς, ἀλλὰ καὶ ἄλλων εὐχῶν τῆς θείας Λειτουργίας. Τὸ θέμα ἀνακινεῖται συχνὰ σὲ θεολογικὲς καὶ λειτουργικὲς συζητήσεις, εἴτε γραπτῶς σὲ ἄρθρα, εἴτε προφορικῶς σὲ ὁμιλίες καὶ εἰσηγήσεις σὲ Συνέδρια. Καὶ ἡ μὲν συζήτηση δὲν θὰ ἐνοχλοῦσε, ὡς καλοπροαίρετη ἐνασχόληση μὲ τὸ θεολογικὸ περιεχόμενο τῶν εὐχῶν, στὴν πράξη ὅμως δημιουργεῖ μία ἀταξία, γιὰ νὰ μὴν πῶ σύγχυση, ὄχι ἁπλῶς ὡς πρὸς τὴ λατρεία, ἀλλὰ ὡς λανθασμένη προσέγγιση τοῦ μυστηρίου. 

Ἡ θεία Εὐχαριστία οὔτε ἀκρόαμα εἶναι, οὔτε θέαμα, οὔτε θεατρικὸ δρώμενο. Μπορεῖ φαινομενικὰ νὰ δείχνει ὅτι ἔχει αὐτὰ τὰ στοιχεῖα, ἀλλὰ κανένα ἀπὸ αὐτὰ δὲν τὴν προσδιορίζει. Εἶναι πράξη. Καὶ μάλιστα εἶναι μυστηριακὴ πράξη, ἀφοῦ ἐνεργεῖται μὲ τὴν παρουσία καὶ διὰ τῆς παρουσίας τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προσεγγίσουμε, πολὺ περισσότερο νὰ κατανοήσουμε τὸ περιεχόμενο αὐτῆς τῆς ἱερῆς πράξης. Μόνον νὰ τὴν ζήσουμε ἔχουμε τὴ δυνατότητα, καὶ αὐτὸ μὲ τὴ δύναμη τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Γι' αὐτὸ καὶ ἀπὸ τὰ ἀρχαῖα χρόνια τὸ καθαυτὸ μυστικὸ στοιχεῖο τῆς θείας ἱερουργίας φυλασσόταν, ὄχι μόνον ἀπὸ τοὺς ἀμύητους, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τοὺς ἀτελεῖς ὡς πρὸς τὴν πίστη, ἀκόμη καὶ ἀπὸ ὅσους δὲν λάμβαναν μέρος στὴ θεία Κοινωνία, δηλαδὴ ἀπὸ τοὺς μετανοοῦντες ὅπως τοὺς ὀνόμαζαν, οἱ ὁποῖοι παρέμεναν στὸ Νάρθηκα τοῦ ναοῦ. Τὰ κείμενα αὐτὰ τὰ ἔλεγαν καὶ τὰ ἄκουγαν μόνον ὅσοι εἶχαν τὴ δωρεὰ τῆς χειροτονίας, δηλαδὴ οἱ ἱερεῖς.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Κατανυκτικοί Ἐσπερινοί

Oι κατανυκτικοί Εσπερινοί τελούνται κάθε Κυριακή της Μεγάλης Τεσσαρακοστής. 

Το απόγευμα της Κυριακής της Τυροφάγου τελείται ο κατανυκτικός Εσπερινός της Συγνώμης. Κατανυκτικός λέγεται, διότι ψάλλονται κατανυκτικά τροπάρια από το Τριώδιο, που το περιεχόμενο τους διαποτίζεται από βαθιά συναίσθηση της αμαρτωλότητας, πένθος, συντριβή, μετάνοια και θερμή ικεσία για άφεση αμαρτιών.

Εσπερινός Συγνώμης λέγεται, αυτός μόνον, από τους κατανυκτικούς, διότι στο τέλος της ακολουθίας ο λαός ασπάζεται το Ευαγγέλιο ζητώντας από τον Ιερέα συγγνώμη και στη συνέχεια και μεταξύ τους, ώστε συχωρεμένοι να αρχίσουν τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή. Πρόκειται για μια ωραία συνήθεια, που καλό θα ήταν να αναβιώσει.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Οἱ ἐκκλησιαστικές ψαλμωδίες ἔχουν σκοπό νά θερμαίνουν τήν καρδιά, ὥστε νά ἀναφλέγεται μέσα μας ὁ πόθος πρός τήν ἀγάπη τοῦ Θεοῦ.

Η πληρότητα του Αγίου Πνεύματος δεν εξαρτάται από τη θέλησή μας, διότι η επίσκεψη αυτή γίνεται όταν θελήσει το ίδιο το Πνεύμα. Όταν όμως έρθει διεγείρει όλες τις δυνάμεις του δικού μας πνεύματος. Τότε αναβλύζει από μόνη της και η ψαλμωδία προς τον Θεόν....Η ψαλμωδία διεγείρει το πνεύμα μας, φέρνει την κατάσταση της επίσκεψης του Πνεύματος και της επενέργειας αυτού μαζί με κάποιες πληροφορίες.

Ο όσιος Θεόδωρος της Φιλοκαλίας λέει πως με τη φράση "πληρούσθε εν Πνεύματι" ο Απόστολος μιλά για την πνευματική αγαλλίαση που γεννούν οι ψαλμωδίες και υποδεικνύει τον τρόπο εφαρμογής: Ψάλλοντας προς τον Θεό αδιαλλείπτως, εμβαθύνοντας στο εσωτερικό σου και διώχνοντας τους λογισμούς σου δηλαδή ψάλλοντας  μέσα στην καρδιά σου.

Διαβάστε περισσότερα »

 http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Ἡ ὑμνογραφία τῆς Μεγάλης Ἑβδομάδας

Του π. Γεωργίου Δ. Μεταλληνού Ομότιμου Καθηγητή Πανεπιστημίου Αθηνών

Η Μεγάλη Εβδομάδα ανακεφαλαιώνει όλη την ανθρώπινη Ιστορία. Τη δημιουργία, την πτώση, την εν Χριστώ ανάπλαση και αναδημιουργία.Ο Χριστός, ο σταυρωμένος και αναστάς Κύριος της Εκκλησίας και της Ιστορίας, προβάλλεται μέσα από τις ιερές Ακολουθίες ως Αυτός που δίνει λύση στη διαχρονική τραγωδία του ανθρώπου και νοηματοδοτεί την Ιστορία.

Υπάρχει δε συνοχή και συνέχεια στα αναγιγνωσκόμενα, αδόμενα και τελούμενα στη Λατρεία, που αποδυναμώνεται όμως με την αποσπασματικότητα της μετοχής, σ’ αντίθεση με τη μοναστική λειτουργική πράξη.  Η καταφυγή των φιλακόλουθων στα μοναστήρια αυτές τις μέρες, και μάλιστα τα αγιορείτικα, αυτό το νόημα έχει.  Τη δυνατότητα βιώσεως όλου του φάσματος της προσφερόμενης, από τη λατρεία, ανακεφαλαιώσεως της σωτηρίας ανθρώπου και κόσμου.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/

Ὁ ὕμνος τοῦ Ἰουστινιανοῦ "Ὁ μονογενής Ὑιός καί λόγος τοῦ Θεοῦ..."

 Ένας από τους πιο γνωστούς εκκλησιαστικούς ύμνους είναι αυτός τον οποίο ψάλλουμε σχεδόν στην αρχή της θείας λειτουργίας. Είναι ο ύμνος που αρχίζει με την φράση «ο μονογενής Υιός και Λόγος του Θεού». 

 Σύμφωνα με την παράδοση της εκκλησίας είναι γραμμένος από τον μεγάλο αυτοκράτορα και άγιο της εκκλησίας μας τον μέγα Ιουστινιανό. Ο Ιουστινιανός κυβέρνησε την αυτοκρατία από το 527 μέχρι το 565 μ.Χ. 

 Έζησε σε μια ταραχώδη περίοδο από πλευράς δογματικών αντιθέσεων και η σύνθεση του ύμνου αυτού ουσιαστικά αντικατοπτρίζει τόσο τα πιστεύω του αυτοκράτορα όσο και την προσπάθεια της εκκλησιαστικής πολιτικής του. Από πλευράς φιλολογικής είναι εξαίρετος. Αποτελεί μια πάρα πολύ μεγάλη πρόταση και μάλιστα έχει το χαρακτηριστικό ότι το ρήμα αυτής της μεγάλης προτάσεως βρίσκεται στο τέλος της.

Διαβάστε περισσότερα »

http://hristospanagia3.blogspot.gr/2016/01/blog-post_380.html